ฟ้องแบ่งมรดก เมื่อทายาทตกลงแบ่งกันไม่ได้ต้องทำอย่างไร
แม้จะมีผู้จัดการมรดกแล้ว แต่ในทางปฏิบัติหลายครอบครัวยังคงมีปัญหาตกลงแบ่งทรัพย์มรดกกันไม่ได้ โดยเฉพาะที่ดินสวนผลไม้หรือบ้านที่แบ่งเป็นส่วนๆ ไม่ได้ง่ายๆ บทความนี้อธิบายแนวทางเมื่อเกิดข้อพิพาทลักษณะนี้
1. สถานการณ์ที่มักนำไปสู่การฟ้องแบ่งมรดก
- ทายาทคนหนึ่งครอบครองทรัพย์มรดกแต่ผู้เดียว ไม่ยอมแบ่งให้ทายาทคนอื่น
- ทายาทเห็นไม่ตรงกันว่าจะแบ่งที่ดินเป็นแปลงย่อย หรือขายแล้วแบ่งเงิน
- มีทายาทบางคนอ้างว่าได้รับส่วนแบ่งไปแล้วระหว่างเจ้ามรดกยังมีชีวิต ในขณะที่ทายาทคนอื่นไม่ทราบหรือไม่เห็นด้วย
- ผู้จัดการมรดกที่ศาลตั้งไม่ดำเนินการแบ่งทรัพย์ให้ทายาทตามหน้าที่
2. ขั้นตอนก่อนไปถึงชั้นฟ้องศาล
โดยทั่วไปควรเริ่มจากการเจรจาไกล่เกลี่ยระหว่างทายาทก่อน เพราะเป็นทางที่ประหยัดเวลาและรักษาความสัมพันธ์ในครอบครัวได้ดีที่สุด หากตกลงกันได้ ทนายสามารถช่วยร่างบันทึกข้อตกลงแบ่งทรัพย์มรดกให้มีผลผูกพันทางกฎหมาย แต่หากเจรจาไม่สำเร็จ ทายาทที่ได้รับความเสียหายมีสิทธิยื่นฟ้องต่อศาลเพื่อขอแบ่งทรัพย์มรดกได้
3. ฟ้องแบ่งมรดกทำอย่างไร
- รวบรวมหลักฐานแสดงความเป็นทายาทและทรัพย์มรดกที่มีอยู่
- ยื่นฟ้องต่อศาลที่มีเขตอำนาจ โดยระบุทรัพย์มรดกและสัดส่วนที่ขอแบ่ง
- ศาลไต่สวนข้อเท็จจริง หากทรัพย์แบ่งแยกได้จริงจะมีคำสั่งแบ่งตามส่วน หากแบ่งแยกไม่ได้ (เช่น ที่ดินแปลงเดียวไม่สามารถแบ่งได้จริง) ศาลอาจสั่งให้ขายทอดตลาดแล้วแบ่งเงินตามสัดส่วน
คดีฟ้องแบ่งมรดกมักมีความซับซ้อนเรื่องการประเมินมูลค่าทรัพย์และสัดส่วนที่แต่ละคนควรได้รับ โดยเฉพาะกรณีมีทายาทบางคนเคยได้รับทรัพย์สินระหว่างเจ้ามรดกยังมีชีวิตอยู่ (ซึ่งกฎหมายอาจถือเป็นการให้โดยเสน่หาที่ต้องนำมาคิดคำนวณส่วนแบ่งใหม่) จึงควรให้ทนายตรวจสอบข้อเท็จจริงก่อนฟ้องเสมอ
4. อายุความที่ต้องระวัง
เช่นเดียวกับคดีมรดกทั่วไป การฟ้องแบ่งมรดกมีอายุความที่ต้องพิจารณาเป็นกรณีไป หากปล่อยเวลานานเกินไปโดยไม่ดำเนินการ อาจเสียสิทธิเรียกร้องได้ จึงควรปรึกษาทนายโดยเร็วเมื่อพบว่ามีปัญหาแบ่งมรดกไม่ลงตัว
ทายาทตกลงแบ่งมรดกกันไม่ได้อยู่หรือไม่?
ปรึกษาเบื้องต้น พร้อมประเมินแนวทางเจรจาหรือฟ้องแบ่งมรดกให้เหมาะกับสถานการณ์ของคุณ
โทร 081 927 7010